JavaScript'te değişkenler, verileri saklamak için kullanılan kapsayıcılardır. Bir değişken tanımlayarak içine veri atayabilir ve daha sonra bu veriyi programın farklı bölümlerinde kullanabilirsiniz.
DEĞİŞKEN TANIMLAMA
JavaScript'te değişken tanımlamak için "=" (eşit) operatörü kullanılır. Ancak değişkenin türünü yada etki alanını (blok scope) adından önce anahtar kelimelerle belirtmek gerekir.
sayi1=5, // anajtar kelime kullanmadan tanımlama
var sayi2 = 10; // var anahtar kelimesi ile tanımlama
let sayi3 = 20; // let anahtar kelimesi ile tanımlama
const sayi4 = 30; // const kelimesi ile tanımlama
Değişkenler doğrudan tanımlanırsa, window nesnesine ait olur ve global değişken halini alır. Yani etki alanı tüm scriptlere yayılır. Bu durum , farklı bloklarda tanımlanan değişkenlerin çakışmasına yol açabilir. Örneğin döngüler için çok kullanılan "i" değişkeni farklı bloklarda aynı anda çalıştığında hatalar meydana gelebilir. Bu durumu engellemk ve değişken türünü belirtmek için var, let ve const anahtar kelimeleri kullanılır.
VAR ANAHTAR KELİMESİ
var eskiden JavaScript'te değişken tanımlamak için yaygın olarak kullanılıyordu. Ancak bazı esneklik ve kapsam (scope) sorunları nedeniyle günümüzde pek tercih edilmez.
var isim = "can";
console.log(isim); // Çıktı: Can
Özellikleri:
-
Fonksiyon kapsamında çalışır.
-
var ile tanımlanan değişkenler tekrar tanımlanabilir.
-
Global alanda tanımlandığında, window nesnesine eklenir.
LET ANAHTAR KELİMESİ
let, modern JavaScript'te en yaygın kullanılan değişken tanımlama yöntemidir.
let yas = 25;
console.log(yas); // Çıktı: 25
Özellikleri:
-
Blok kapsamında ({} içinde) geçerlidir.
-
Aynı değişken adıyla tekrar tanımlama yapılamaz.
-
Değeri sonradan değiştirilebilir.
CONST ANAHTAR KELİMESİ (SABİT)
const sabit (constant) değişkenler tanımlamak için kullanılır. Bir kez değer atandıktan sonra değiştirilemez.
const dogumYili = 1990;
console.log(dogumYili); // Çıktı: 1990
Özellikleri:
DEĞİŞKEN İSİMLENDİRME KURALLARI
JavaScriptte değişken isimlendirilirken aşağıdaki kurallara dikkat edilmelidir...
-
Değişken isimleri harf, _ (alt çizgi) veya $ (dolar işareti) ile başlamalıdır.
-
Rakam ile başlayamaz.
- Türkçe karakter kullanılamaz.
-
Büyük/küçük harf duyarlıdır (isim ve Isim farklı değişkenlerdir).
-
Boşluk içeremez.
-
Özel karakterler (@, %, &, * vb.) kullanılamaz.
-
JavaScript'in rezerv kelimeleri (let, var, function, return vb.) değişken ismi olarak kullanılamaz.
// doğru tanımlamalar
let ad = "Ahmet";
let soyad = "Kaya";
let yas25 = 30;
let _puan = 90;
let $maas = 5000;
//yanlış tanımlamalar
let 25yas = 25; // Geçersiz (rakam ile başlayamaz)
let var = "değer"; // Geçersiz (rezerv kelime)
let isim soyisim = "Ali Yılmaz"; // Geçersiz (boşluk içeremez)
let şans = "yok"; // Geçersiz (türkçe karakter içeremez)
DEĞİŞKEN VERİ TİPLERİ
JavaScript'te değişkenlere farklı türde veriler atanabilir.
1. PRIMITIF (TEMEL) VERİ TİPLERİ:
-
String (Metin): Metinsel verileri saklamak için kullanılır. ("Merhaba", 'Dünya')
-
Number (Sayı): Tam sayılar ve ondalıklı sayılar (5, 3.14)
-
Boolean (Mantıksal): true veya false değerleri alır.
-
Undefined: Değişken tanımlanmış ama değer atanmamışsa undefined olur.
-
Null: Bilinçli olarak boş değer atanmış değişkenlerdir.
2. REFERANS (KARMAŞIK) VERİ TİPLERİ:
-
Array (Dizi): Birden fazla değeri tek bir değişkende saklar. ([1, 2, 3])
-
Object (Nesne): Anahtar-değer çiftleri ile çalışan veri yapısıdır. ({ad: "Ali", yas: 25})
-
Function (Fonksiyon): Bir işlemi gerçekleştiren kod bloklarıdır.
ÖRNEKLER
let metin = "JavaScript"; // String
let sayi = 42; // Number
let dogruMu = true; // Boolean
let bosDeger = null; // Null
let tanimsiz; // Undefined
let dizi = ["Elma", "Armut", "Muz"]; // Array
let kisi = {ad: "Ahmet", yas: 30}; // Object
console.log(typeof metin); // Çıktı: string
console.log(typeof sayi); // Çıktı: number
console.log(typeof dogruMu); // Çıktı: boolean
console.log(typeof dizi); // Çıktı: object
console.log(typeof kisi); // Çıktı: object
Javascript değişkenleri tanımlanırken veri tipi belirtilmesi gerekmez..
Görüşmek üzere..
